Lesoto Gömrük Vergiləri Zərbəsi Altında: Minlərlə İş Yeri Təhlükədə
Son dövrlərdə ABŞ-ın xarici ticarətə dair yeni gömrük tariflərini açıqlaması ilə gündəmə gələn
Afrika ölkəsi Lesoto, Cənubi Afrika Respublikasının
daxili hissəsində yerləşən kiçik və dağlıq bir dövlətdir. Bu coğrafi mövqe Lesotoya, Vatikanla birlikdə, quru sərhədləri yalnız bir ölkə ilə əhatə olunmuş nadir dövlətlərdən biri olmaq imkanı verir. Təxminən 2,5 milyon əhalisi olan Lesotonun ən böyük şəhəri paytaxt Maserudur. Burası həm də ölkənin iqtisadi və mədəni mərkəzi hesab olunur. Lesotonun əsas gəlir mənbələrindən biri ABŞ-a ixrac edilən tekstil məhsullarıdır. Lakin ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Trampın qəbul etdiyi qərarlardan sonra Lesoto üçün iqtisadi təhlükə siqnalları çalmağa başlayıb.
ABŞ Ticarət Siyasəti Lesoto İqtisadiyyatını Sarsıdır
Lesoto son illərdə ABŞ-ın Afrika İnkişaf və İmkan Aktı (AGOA) çərçivəsində, Amerikaya ən çox geyim və tekstil məhsulları ixrac edən ölkələrdən birinə çevrilmişdi. Bu qanun 2000-ci ildən bəri bəzi Afrika ölkələrinin istehsal etdiyi məhsulların ABŞ-a gömrük vergisi olmadan göndərilməsinə imkan verirdi. Lakin Donald Tramp administrasiyasının tətbiq etdiyi yeni
ABŞ gömrük vergiləri bu imtiyazı sona çatdırdı. Nəticədə ölkədəki fabriklər bağlanma həddinə gəlib çatarkən, Lesoto sakinləri “Necə sağ qalacağıq?” sualını verməyə başlayıblar. Bu vəziyyət, "Afrikanın cins paytaxtı" kimi tanınan Lesotonun gələcəyi ilə bağlı ciddi narahatlıq yaradır. Ülkedə istehsal olunan "Tramp" markalı qolf köynəkləri də daxil olmaqla, dünya şöhrətli Amerika markaları üçün cins şalvarlar da hazırlanır. ABŞ, Cənubi Afrikadan sonra Lesotonun ən böyük ikinci ticarət ortağıdır. ABŞ ilə ticarət həcmi Lesotonun illik milli gəlirlərinin 10 faizindən çoxunu təşkil edir. Bu, əlavə gömrük vergilərinin Lesoto üçün xüsusilə dağıdıcı olmasına səbəb olur.
Lesoto Fəlakət Həddində
Donald Trampın aprel ayında açıqladığı 50 faizlik gömrük vergiləri, digər ölkələrə tətbiq edilən vergilərdən daha yüksəkdir. Bu vəziyyət ölkə daxilində o qədər kritik həddə çatıb ki, Lesoto iyul ayının əvvəllərində iş yerlərinin yaradılmasını sürətləndirmək məqsədilə milli "fəlakət vəziyyəti" elan edib və işsizliyin artması ehtimalına qarşı çıxış yolları axtarmağa başlayıb. ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Tramp ilkin olaraq 9 iyula təxirə saldığı vergi tariflərini daha sonra 1 avqusta qədər uzatmışdı. Bu tarixin sona çatması
Lesoto tekstil sənayesində böyük bir narahatlığa səbəb olub.
İşçilərin Ümidi Kəsilir: "Yəqin ki, öləcəyik"
Donald Trampın qolf köynəklərinin istehsal edildiyi fabriklərdən birində çalışan Aletta Seleso, işdən çıxarılma ehtimalının artdığını qeyd edərək, ölkədəki tekstil fabriklərində çalışanların narahatlığını "Bundan necə xilas olacağımızı bilmirik. Yəqin ki, öləcəyik" sözləri ilə ifadə edib. Kiçik uşağı olan qadın, təxminən 10 ildir ki, həmin fabrikdə işlədiyini və aylıq 160 dollar (6,467.60 Türk Lirəsi) maaşla ailəsini dolandırmağa çalışdığını bildirib. Son 8 ildir fabrikdə tikməçi kimi çalışan Seleso,
ABŞ gömrük vergiləri açıqlanana qədər işi ilə bağlı heç bir narahatlığı olmadığını vurğulayıb. Lakin gömrük vergilərinin artmasından sonra işçilərə fabrikin hər an bağlana biləcəyi deyilib. Əlavə gömrük vergilərinin açıqlanmasından sonra Seleso və yoldaşları ayda 2 həftə işləməyə başlayıblar. Bu da onların aylıq əməkhaqqının yalnız yarısını almalarına səbəb olub. Gəlirinin azalmasından sonra həyatın özü üçün çətinləşdiyini bildirən Seleso, uşağına, anasına və dünyasını dəyişmiş kiçik bacısının iki övladına baxmağın onun üçün çox çətin olduğunu deyib. Fabrikdə çalışan 150 işçini təmsil edən bir həmkarlar ittifaqının rəhbərləri fabrikin hələ bağlanacaq qədər çətin vəziyyətdə olmadığını, lakin "Fabrik rəhbərlərinin bizə vəziyyətin dəyişməməsi halında bağlanmaq məcburiyyətində qala biləcəklərini söylədiklərini" bildiriblər.
Acı Reallıq: Gündə Bir Dəfə Yemək
Selesonun işinin gələcəyi hələ də qeyri-müəyyən qalsa da, ölkədə ondan daha pis vəziyyətdə olan bir çox insan var. Paytaxt Maserunun Thetsane sənaye bölgəsində, iş axtaran onlarla insan başqa bir hazır geyim fabrikinin qarşısında toplaşıb. Bu yaxınlarda bağlanan fabrikin qısa müddət ərzində yenidən açılacağı gözlənilir. Əksəriyyəti qadınlardan ibarət olan bu qrup arasında mart ayından bəri iş axtaran üç uşaq anası Puleng Selane də var. Əvvəllər mühafizəçi işlədiyini bildirən qadın, yaşadıqlarını "Artıq həyat çox çətindir. Çox vaxt gündə bir dəfə yemək yeyirik, bəzən isə ac yatırıq" sözləri ilə təsvir edib.
Lesoto tekstil sənayesi təxminən iki milyon əhalisi olan Lesotonun ən böyük özəl sektorudur. Bu sektor ən yaxşı dövründə ölkədə təxminən 50 min insana iş verib. Hökumətə görə, bu sektorda hazırda 36 min nəfər çalışır və 12 min nəfər
ABŞ gömrük vergiləridən birbaşa təsirlənir.
Gələcək Qeyri-Müəyyənliyə Bürünüb
Afrika İnkişaf və İmkan Aktının təsiri ilə Lesoto tekstil sektorunda əhəmiyyətli bir sıçrayış yaşamışdı. Bu vəziyyət, ölkənin ABŞ ilə ticarət müsbət saldosu verməsi anlamına gəlirdi; yəni Lesoto ABŞ-dan idxal etdiyindən daha çox ixrac edirdi. Donald Trampın Lesotoya bu qədər yüksək gömrük vergiləri tətbiq etməsinin səbəbi, iki ölkə arasındakı ticarətdən Lesotonun daha sərfəli çıxması idi. ABŞ-ın bu addımı ölkə iqtisadiyyatının ən parlaq sektorunun gələcəyini ciddi şəkildə riskə atdı. Ölkədəki işsizlik səviyyəsi rəsmi məlumatlara görə təxminən 30 faiz, gənclər arasında isə bu nisbət 50 faizə yaxındır. Lesotoda yerləşən bəzi fabriklər istehsalatlarının əhəmiyyətli bir hissəsini Cənubi Afrikadan gələn sifarişlərə yönəltsələr də, buradan əldə edilən gəlirin ABŞ bazarı qədər gətirisi olmadığı bildirilir. Hökumət problemin həlli üzərində işlədiyinə dair zəmanət verir. Lakin bir çox insan bu həllin nə vaxt və necə olacağı ilə bağlı narahatlıq və təlaş içindədir.
24 saat
## Lesoto Gömrük Vergiləri Zərbəsi Altında: Minlərlə İş Yeri Təhlükədə
Son dövrlərdə ABŞ-ın xarici ticarətə dair yeni gömrük tariflərini açıqlaması ilə gündəmə gələn
Afrika ölkəsi Lesoto, Cənubi Afrika Respublikasının
daxili hissəsində yerləşən kiçik və dağlıq bir dövlətdir. Bu coğrafi mövqe Lesotoya, Vatikanla birlikdə, quru sərhədləri yalnız bir ölkə ilə əhatə olunmuş nadir dövlətlərdən biri olmaq imkanı verir. Təxminən 2,5 milyon əhalisi olan Lesotonun ən böyük şəhəri paytaxt Maserudur. Burası həm də ölkənin iqtisadi və mədəni mərkəzi hesab olunur. Lesotonun əsas gəlir mənbələrindən biri ABŞ-a ixrac edilən tekstil məhsullarıdır. Lakin ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Trampın qəbul etdiyi qərarlardan sonra Lesoto üçün iqtisadi təhlükə siqnalları çalmağa başlayıb.
ABŞ Ticarət Siyasəti Lesoto İqtisadiyyatını Sarsıdır
Lesoto son illərdə ABŞ-ın Afrika İnkişaf və İmkan Aktı (AGOA) çərçivəsində, Amerikaya ən çox geyim və tekstil məhsulları ixrac edən ölkələrdən birinə çevrilmişdi. Bu qanun 2000-ci ildən bəri bəzi Afrika ölkələrinin istehsal etdiyi məhsulların ABŞ-a gömrük vergisi olmadan göndərilməsinə imkan verirdi. Lakin Donald Tramp administrasiyasının tətbiq etdiyi yeni
ABŞ gömrük vergiləri bu imtiyazı sona çatdırdı. Nəticədə ölkədəki fabriklər bağlanma həddinə gəlib çatarkən, Lesoto sakinləri “Necə sağ qalacağıq?” sualını verməyə başlayıblar. Bu vəziyyət, "Afrikanın cins paytaxtı" kimi tanınan Lesotonun gələcəyi ilə bağlı ciddi narahatlıq yaradır. Ülkedə istehsal olunan "Tramp" markalı qolf köynəkləri də daxil olmaqla, dünya şöhrətli Amerika markaları üçün cins şalvarlar da hazırlanır. ABŞ, Cənubi Afrikadan sonra Lesotonun ən böyük ikinci ticarət ortağıdır. ABŞ ilə ticarət həcmi Lesotonun illik milli gəlirlərinin 10 faizindən çoxunu təşkil edir. Bu, əlavə gömrük vergilərinin Lesoto üçün xüsusilə dağıdıcı olmasına səbəb olur.
Lesoto Fəlakət Həddində
Donald Trampın aprel ayında açıqladığı 50 faizlik gömrük vergiləri, digər ölkələrə tətbiq edilən vergilərdən daha yüksəkdir. Bu vəziyyət ölkə daxilində o qədər kritik həddə çatıb ki, Lesoto iyul ayının əvvəllərində iş yerlərinin yaradılmasını sürətləndirmək məqsədilə milli "fəlakət vəziyyəti" elan edib və işsizliyin artması ehtimalına qarşı çıxış yolları axtarmağa başlayıb. ABŞ-ın sabiq prezidenti Donald Tramp ilkin olaraq 9 iyula təxirə saldığı vergi tariflərini daha sonra 1 avqusta qədər uzatmışdı. Bu tarixin sona çatması
Lesoto tekstil sənayesində böyük bir narahatlığa səbəb olub.
İşçilərin Ümidi Kəsilir: "Yəqin ki, öləcəyik"
Donald Trampın qolf köynəklərinin istehsal edildiyi fabriklərdən birində çalışan Aletta Seleso, işdən çıxarılma ehtimalının artdığını qeyd edərək, ölkədəki tekstil fabriklərində çalışanların narahatlığını "Bundan necə xilas olacağımızı bilmirik. Yəqin ki, öləcəyik" sözləri ilə ifadə edib. Kiçik uşağı olan qadın, təxminən 10 ildir ki, həmin fabrikdə işlədiyini və aylıq 160 dollar (6,467.60 Türk Lirəsi) maaşla ailəsini dolandırmağa çalışdığını bildirib. Son 8 ildir fabrikdə tikməçi kimi çalışan Seleso,
ABŞ gömrük vergiləri açıqlanana qədər işi ilə bağlı heç bir narahatlığı olmadığını vurğulayıb. Lakin gömrük vergilərinin artmasından sonra işçilərə fabrikin hər an bağlana biləcəyi deyilib. Əlavə gömrük vergilərinin açıqlanmasından sonra Seleso və yoldaşları ayda 2 həftə işləməyə başlayıblar. Bu da onların aylıq əməkhaqqının yalnız yarısını almalarına səbəb olub. Gəlirinin azalmasından sonra həyatın özü üçün çətinləşdiyini bildirən Seleso, uşağına, anasına və dünyasını dəyişmiş kiçik bacısının iki övladına baxmağın onun üçün çox çətin olduğunu deyib. Fabrikdə çalışan 150 işçini təmsil edən bir həmkarlar ittifaqının rəhbərləri fabrikin hələ bağlanacaq qədər çətin vəziyyətdə olmadığını, lakin "Fabrik rəhbərlərinin bizə vəziyyətin dəyişməməsi halında bağlanmaq məcburiyyətində qala biləcəklərini söylədiklərini" bildiriblər.
Acı Reallıq: Gündə Bir Dəfə Yemək
Selesonun işinin gələcəyi hələ də qeyri-müəyyən qalsa da, ölkədə ondan daha pis vəziyyətdə olan bir çox insan var. Paytaxt Maserunun Thetsane sənaye bölgəsində, iş axtaran onlarla insan başqa bir hazır geyim fabrikinin qarşısında toplaşıb. Bu yaxınlarda bağlanan fabrikin qısa müddət ərzində yenidən açılacağı gözlənilir. Əksəriyyəti qadınlardan ibarət olan bu qrup arasında mart ayından bəri iş axtaran üç uşaq anası Puleng Selane də var. Əvvəllər mühafizəçi işlədiyini bildirən qadın, yaşadıqlarını "Artıq həyat çox çətindir. Çox vaxt gündə bir dəfə yemək yeyirik, bəzən isə ac yatırıq" sözləri ilə təsvir edib.
Lesoto tekstil sənayesi təxminən iki milyon əhalisi olan Lesotonun ən böyük özəl sektorudur. Bu sektor ən yaxşı dövründə ölkədə təxminən 50 min insana iş verib. Hökumətə görə, bu sektorda hazırda 36 min nəfər çalışır və 12 min nəfər
ABŞ gömrük vergiləridən birbaşa təsirlənir.
Gələcək Qeyri-Müəyyənliyə Bürünüb
Afrika İnkişaf və İmkan Aktının təsiri ilə Lesoto tekstil sektorunda əhəmiyyətli bir sıçrayış yaşamışdı. Bu vəziyyət, ölkənin ABŞ ilə ticarət müsbət saldosu verməsi anlamına gəlirdi; yəni Lesoto ABŞ-dan idxal etdiyindən daha çox ixrac edirdi. Donald Trampın Lesotoya bu qədər yüksək gömrük vergiləri tətbiq etməsinin səbəbi, iki ölkə arasındakı ticaretdən Lesotonun daha sərfəli çıxması idi. ABŞ-ın bu addımı ölkə iqtisadiyyatının ən parlaq sektorunun gələcəyini ciddi şəkildə riskə atdı. Ölkədəki işsizlik səviyyəsi rəsmi məlumatlara görə təxminən 30 faiz, gənclər arasında isə bu nisbət 50 faizə yaxındır. Lesotoda yerləşən bəzi fabriklər istehsalatlarının əhəmiyyətli bir hissəsini Cənubi Afrikadan gələn sifarişlərə yönəltsələr də, buradan əldə edilən gəlirin ABŞ bazarı qədər gətirisi olmadığı bildirilir. Hökumət problemin həlli üzərində işlədiyinə dair zəmanət verir. Lakin bir çox insan bu həllin nə vaxt və necə olacağı ilə bağlı narahatlıq və təlaş içindədir.
24 saat
Oxucu Şərhləri
Şərh Yaz