P. R. Bell tərəfindən Hadrozavrid dəri izlərinin tədqiqi
Təbaşir dövrü dinozavrının dəri tikanları - P. R. Bell 2012-ci ildə PLoS ONE jurnalında (cild 7, e31295) dərc olunan məqaləsində hadrozavrid dəri izləri üçün standartlaşdırılmış terminologiyanı və potensial taksonomik faydanı araşdırmışdır. Bu paleontologiya tədqiqatı Kanada və Monqolustandan tapılan Saurolophus nümunəsinə əsaslanır.
P. R. Bellin hadrozavrlar haqqında tədqiqatı
2014-cü ildə P. R. Bell, D. A. Eberth və D. C. Evansın redaktorluğu ilə nəşr olunan "Hadrosaurs" kitabında (Indiana Univ. Press, səh. 572–590) öz elmi töhfəsini vermişdir.
V. Lenqstonun Komanç dövrü tetrapodları haqqında araşdırması
V. Lenqston (kiçik) 1974-cü ildə Geosci. Man jurnalında (cild 8, səh. 77–102) Komanç dövrünə aid qeyri-məməli tetrapodları təsvir etmişdir. Bu, qədim dövrə aid canlılar və dinozavr ekosistemləri haqqında mühüm bir elmi işdir.
İquanodon qalıqları və ornitopodların dəri təkamülü
F. Manucci, F. Bertozzo, S. Maganuco və P. Godefroit 2019-cu ildə Belçika Kral Təbiət Elmləri İnstitutunda keçirilən 17-ci EAVP Konfransının materiallarında (səh. 66) qədim İquanodon qalıqlarının ornitopodların dərisinin təkamülünə yeni işıq saldığını bildiriblər.
P. Godefroit və Bernissart İquanodonları
P. Godefroit 2024-cü ildə Belçika Kral Akademiyası tərəfindən nəşr olunan "Les Iguanodons de Bernissart: Des Fossiles et Des Hommes" adlı əsərində bu məşhur dinozavr tapıntılarını təhlil edir.
Britaniya iquanodont dinozavrının osteologiyası
J. A. Bonsor və həmmüəllifləri 2023-cü ildə Monogr. Palaeontogr. Soc. jurnalında (cild 177, səh. 1–63) Britaniya iquanodont dinozavr növü olan Mantellisaurus atherfieldensis holotipinin osteologiyasını təsvir etmişlər.
Yixian Formasiyası və “Dinozavr Pompeyisi”
Y. Zhong və həmkarları 2021-ci ildə Natl Sci. Rev. nəşrində (cild 8, nwab063) “Dinozavr Pompeyisi” və Yixian Formasiyasının müddətinə dair yüksək dəqiqlikli geoxronoloji məhdudiyyətləri təqdim ediblər. Bu, paleontologiya sahəsində mühüm bir irəliləyişdir.
Onurğalı skeletlərində opistotonik duruş
C. Marshall Faux və K. Padian 2007-ci ildə Paleobiology jurnalında (cild 33, səh. 201–226) onurğalı skeletlərində müşahidə olunan opistotonik duruşun ölümdən sonrakı büzülmə, yoxsa ölüm anındakı qıcolmalardan qaynaqlandığını müzakirə ediblər.
Çinin Jehol Biotasından olan nadir fosillər
M. J. Benton və bir qrup tədqiqatçı 2008-ci ildə Proc. Geol. Assoc. jurnalında (cild 119, səh. 209–228) Çinin Erkən Təbaşir dövrünə aid Jehol Biotasından tapılan qeyri-adi fosillərin Mezozoy həyatı haqqında biliklərimizi necə dəyişdirdiyini təhlil ediblər.
Timsah ontogenezində nevromərkəzi tikişlərin bağlanması
C. A. Brochu 1996-cı ildə J. Vertebr. Paleontol. jurnalında (cild 16, səh. 49–62) timsahların ontogenezi zamanı nevromərkəzi tikişlərin bağlanmasının qədim arxozavrların yetkinliyini qiymətləndirmək üçün əhəmiyyətini araşdırmışdır. Bu paleontologiya yanaşması qədim canlıların öyrənilməsində vacibdir.
Jinzhousaurus yangi növünün postkranial skeleti
X. L. Wang, R. Pan, R. J. Butler və P. M. Barrett 2011-ci ildə Earth Environ. Sci. Trans. R. Soc. Edinb. nəşrində (cild 101, səh. 135–159) Çinin qərbi Liaoninq bölgəsindəki Alt Təbaşir dövrü Yixian Formasiyasından tapılan iquanodont ornitopod Jinzhousaurus yangi növünün postkranial skeletini tədqiq etmişlər.
Bernissart dinozavrları və Erkən Təbaşir ekosistemləri
W. Wu və P. Godefroit, 2012-ci ildə P. Godefroitun redaktorluğu ilə nəşr edilmiş "Bernissart Dinosaurs and Early Cretaceous Terrestrial Ecosystems" kitabında (Indiana Univ. Press, səh. 293–333) mövzu ilə bağlı tədqiqatlarını təqdim etmişlər.
Ornitischian dinozavrlarının filogenetik nomenklaturası
D. Madzia və həmmüəllifləri 2021-ci ildə PeerJ jurnalında (cild 9, e12362) ornitischian qrupuna aid dinozavr növlərinin filogenetik nomenklaturasını müzakirə etmişlər.
Sibirin lələkli və pulcuqlu Yura dövrü dinozavrı
P. Godefroit və həmkarları 2014-cü ildə Science jurnalında (cild 345, səh. 451–455) Sibirdən tapılan və həm lələklərə, həm də pulcuqlara malik olan Yura dövrü ornitischian dinozavrını təsvir etmişlər.
Lələklərin təkamülü haqqında araşdırmalar
P. Godefroit və bir qrup alim 2020-ci ildə C. Foth və O. Rauhutun redaktorluğu ilə nəşr olunan "The Evolution of Feathers" kitabında (Springer, səh. 45–67) bu mövzuya həsr olunmuş tədqiqatlarını dərc etdirmişlər.
Sürünənlərin pulcuq paradiqması
C. Chang və həmmüəllifləri 2009-cu ildə Int. J. Dev. Biol. jurnalında (cild 53, səh. 813–826) sürünənlərin pulcuq paradiqmasını təkamül-inkişaf (Evo-Devo), naxış formalaşması və regenerasiya kontekstində təhlil etmişlər.
Psittacosaurusun dərisi və seratop dinozavrların pulcuqları
P. R. Bell və həmkarları 2022-ci ildə Commun. Biol. nəşrində (cild 5, 809) Psittacosaurus növünün mükəmməl qorunmuş dərisini və seratop dinozavrların pulcuqlu dəri quruluşunu araşdırmışlar.
Dinozavrlarda epidermal pulcuqların böyüməsi
N. J. Enriquez və bir qrup alim 2025-ci ildə J. Anat. jurnalında (cild 00, səh. 1–34) quş olmayan dinozavr növləri və müasir sürünənlərdə epidermal pulcuqların böyüməsi, allometriyası və funksiyasını tədqiq etmişlər.
Prosaurolophus maximus növünün ontogenetik dəyişiklikləri
E. T. Drysdale və həmkarları 2019-cu ildə J. Vertebr. Paleontol. nəşrində (cild 39, e1547310) Kanadanın cənubi Alberta bölgəsindəki Üst Təbaşir dövrü Bearpaw Formasiyasından tapılan Prosaurolophus maximus növünün cavan fərdlərinin təsvirini verərək, tac morfologiyasındakı ontogenetik dəyişiklikləri ortaya qoymuşlar.
Dinozavr pulcuqlarının hüceyrəvi quruluşu
Z. Yang və bir qrup alim 2024-cü ildə Nat. Commun. jurnalında (cild 15, 4063) dinozavr pulcuqlarının hüceyrəvi quruluşunun, lələklərə təkamül keçidi zamanı sürünən tipli dərinin qorunub saxlandığını göstərdiyini bildirmişlər.
Ankilozavr osteodermlərinin histologiyası
T. M. Scheyer və P. M. Sander 2004-cü ildə J. Vertebr. Paleontol. jurnalında (cild 24, səh. 874–893) ankilozavrların osteodermlərinin histologiyasını araşdıraraq, bunun sistematika və funksiya üçün əhəmiyyətini təhlil etmişlər.
Böyüyən timsahlarda buynuz pulcuqların quruluşu
L. Alibardi 2011-ci ildə Acta Zool. nəşrində (cild 92, səh. 187–200) böyüməkdə olan timsahların buynuz pulcuqlarının histologiyası, ultrastrukturu və piqmentasiyasını tədqiq etmişdir.
Quş anatomiyası: Dəri
A. M. Lucas və P. R. Stettenheim 1972-ci ildə ABŞ Kənd Təsərrüfatı Departamenti tərəfindən nəşr olunan "Avian Anatomy: Integument" adlı fundamental əsəri təqdim etmişlər.
Hadrozavrın dəri quruluşu və tərkibi
M. Barbi və həmkarları 2019-cu ildə PeerJ jurnalında (cild 7, e7875) müstəsna dərəcədə yaxşı qorunmuş bir hadrozavrın (Dinosauria: Ornithischia) dəri quruluşu və tərkibini tədqiq etmişlər. Bu paleontologiya işi qədim canlıların dərisini anlamaq üçün vacibdir.
Erkən Təbaşir dövrünün sapşəkilli dəri quruluşlu dinozavrı
X.-T. Zheng və həmkarları 2009-cu ildə Nature jurnalında (cild 458, səh. 333–336) sapşəkilli dəri strukturlarına malik Erkən Təbaşir dövrünə aid bir heterodontosaurid dinozavrını təsvir etmişlər.
Psittacosaurusun quyruq tüklərinin quruluşu və homologiyası
G. Mayr və bir qrup tədqiqatçı 2016-cı ildə Palaeontology jurnalında (cild 59, səh. 793–802) Psittacosaurus növünün quyruq tüklərinin quruluşunu və homologiyasını təhlil etmişlər.
Mezozoy lələklərində buynuz beta-proteinlərin qorunması
T. S. Slater və həmmüəllifləri 2023-cü ildə Nat. Ecol. Evol. nəşrində (cild 7, səh. 1706–1713) Mezozoy dövrü lələklərində buynuz beta-proteinlərin qorunub saxlandığını göstərmişlər.
Lələklərin təkamül mənşəyi və şaxələnməsi
R. O. Prum və A. H. Brush 2002-ci ildə Q. Rev. Biol. jurnalında (cild 77, səh. 261–295) lələklərin təkamül mənşəyi və diversifikasiyası haqqında geniş bir icmal təqdim etmişlər.
Lələklərin morfoloji yeniliklərinin təkamülü
R. O. Prum 2005-ci ildə J. Exp. Zool. B nəşrində (cild 304, səh. 570–579) lələklərin morfoloji yeniliklərinin təkamülünü araşdırmışdır.
Onurğalıların dərisinin təkamül-inkişafı
D. Dhouailly 2023-cü ildə J. Dev. Biol. jurnalında (cild 11, səh. 1–23) onurğalıların dərisinin təkamül və inkişaf (Evo Devo) biologiyasını təhlil etmişdir.
X. Xunun lələklərin təkamülü haqqında işi
X. Xu 2020-ci ildə C. Foth və O. W. M. Rauhutun redaktorluğu ilə nəşr olunan "The Evolution of Feathers" kitabında (Springer, səh. 67–78) öz tədqiqatları ilə töhfə vermişdir.
Lələklərin erkən mənşəyi
M. J. Benton, D. Dhouailly, B. Jiang və M. McNamara 2019-cu ildə Trends Ecol. Evol. jurnalında (cild 34, səh. 856–869) lələklərin erkən mənşəyi mövzusunu araşdırmışlar.
Pterozavrların mürəkkəb lələkşəkilli dəri strukturları
Z. Yang və həmkarları 2019-cu ildə Nat. Ecol. Evol. nəşrində (cild 3, səh. 24–30) pterozavrların mürəkkəb, lələyəbənzər budaqlanmış dəri strukturlarına malik olduğunu göstərmişlər.
Pterozavr melanosomları və erkən lələklərin funksiyası
A. Cincotta və bir qrup alim 2022-ci ildə Nature jurnalında (cild 604, səh. 684–688) pterozavr melanosomlarının erkən lələklərin siqnal funksiyalarını dəstəklədiyini irəli sürmüşlər.
Quş olmayan teropodda yeni lələk növü
X. Xu, X. Zheng və H. You 2009-cu ildə Proc. Natl Acad. Sci. USA jurnalında (cild 106, səh. 832–834) quş olmayan bir teropodda yeni növ lələk aşkar etdiklərini və bunun lələklərin erkən təkamülünə işıq tutduğunu bildirmişlər.
Dinozavr fosillərində erkən lələklərin ontogenetik inkişafı
X. Xu, X. Zheng və H. You 2010-cu ildə Nature jurnalında (cild 29, səh. 1338–1341) müstəsna dinozavr fosillərinin erkən lələklərin ontogenetik inkişafını göstərdiyini ortaya qoymuşlar.
Çindən tapılan nəhəng lələkli dinozavr
X. Xu və həmmüəllifləri 2012-ci ildə Nature jurnalında (cild 484, səh. 92–95) Çinin Alt Təbaşir dövründən tapılan nəhəng lələkli bir dinozavr haqqında məlumat vermişlər.
Lygodactylus gekkonunun epidermisi
A. Bonfitto, D. Businello və L. Alibardi 2022-ci ildə Anat. Rec. nəşrində (cild 306, səh. 1990–2014) Lygodactylus gekkonunda elektron mikroskopik analizin regional funksiyaları göstərən dəyişiklikləri aşkar etdiyini yazmışlar.
Qorxu ekologiyası: Tikanlar və zirehlər
J. M. A. Peplinski 2021-ci ildə Front. Ecol. Evol. jurnalında (cild 9, 682504) təbiətdə və xərçəngdə yırtıcıları dəf edən tikanlar, zirehlər və zərərli kimyəvi maddələrin "qorxu ekologiyası" kontekstində rolunu təhlil etmişdir.
Trias dövrü diapsidi və dəri çıxıntılarının şaxələnməsi
S. N. F. Spiekman və həmkarları 2025-ci ildə Nature jurnalında (cild 643, səh. 1297–1303) Trias dövrünə aid bir diapsidin sürünənlərdə dəri çıxıntılarının erkən şaxələnməsini göstərdiyini bildirmişlər.
Köpəkbalığı dentikullarının təkamülü və inkişafı
R. L. Cooper və bir qrup alim 2023-cü ildə Evol. Dev. jurnalında (cild 25, səh. 54–72) "ağızdan kənar dişlər" adlandırdıqları köpəkbalığı dentikullarının təkamül və inkişafını araşdırmışlar.
Pulcuq, lələk və tükün mənşəyi
D. Dhouailly və həmmüəllifləri 2017-ci ildə Exp. Dermatol. nəşrində (cild 28, səh. 503–508) pulcuq, lələk və tükün mənşəyinin odontodlar qədər dərin olub-olmadığını müzakirə etmişlər. Bu paleontologiya üçün mühüm bir təkamül sualıdır.
Kirpi balıqlarında dəri tikanlarının təkamülü
T. Shono və həmkarları 2019-cu ildə iScience jurnalında (cild 19, səh. 1244–1255) kirpi balıqlarında dəri tikanlarının təkamülü və inkişaf müxtəlifliyini tədqiq etmişlər.
Portuqaliyadan yeni hadrozauroid: Cariocecus bocagei
F. Bertozzo və bir qrup alim 2025-ci ildə J. Syst. Paleontol. jurnalında (cild 23, 2536347) Portuqaliyanın Alt Təbaşir dövründən tapılan yeni bir bazal hadrozauroid növü olan Cariocecus bocagei-ni təsvir etmişlər.
Filogenetik analiz üçün TNT proqramı
P. A. Goloboff, J. S. Farris və K. C. Nixon 2008-ci ildə Cladistics jurnalında (cild 24, səh. 774–786) filogenetik analiz üçün pulsuz bir proqram olan TNT-ni təqdim etmişlər.
Bazal paravianların funksional anatomiyası
X. Wang və həmkarları 2017-ci ildə Nat. Commun. nəşrində (cild 8, 14576) yüksək detallı bədən konturları vasitəsilə bazal paravianların funksional anatomiyasını aydınlaşdırmışlar.
Paleontologiyada lazer stimullaşdırılmış flüoressensiya
T. G. Kaye və bir qrup tədqiqatçı 2015-ci ildə PLoS ONE jurnalında (cild 10, e0125923) paleontologiya sahəsində lazer stimullaşdırılmış flüoressensiya texnikasının tətbiqini təsvir etmişlər.
Lələklərin mənşəyi və erkən təkamülü
X. Xu və P. M. Barrett 2025-ci ildə Biol. Lett. nəşrində (cild 21, 20240517) lələklərin mənşəyi və erkən təkamülü ilə bağlı nəticələri, qeyri-müəyyənlikləri və gələcək perspektivləri müzakirə etmişlər. Bu, dinozavr tədqiqatları üçün əsas mövzulardan biridir.
Qeyd edək ki, bu xəbər aktuallığını qoruyan bir mövzudur. Daha çox xəbər üçün səhifəmizi izləyin.Fikirlərinizi bölüşün!
Oxucu Şərhləri
Hələlik heç bir şərh yazılmayıb. İlk şərhi siz yazın!
Şərh Yaz