Elm 14.02.2026

IceCube kainatın yeni sirlərini üzə çıxaracaq

Antarktida buzlaqları altında IceCube rəsədxanası gücləndirilir

IceCube kainatın yeni sirlərini üzə - Antarktidada, Cənub Qütbündə yerləşən nəhəng IceCube rəsədxanası kainatın ən dərin sirlərini açmaq üçün ciddi bir yenilənmə mərhələsinə qədəm qoyub. Fizika sahəsində böyük kəşflərə yol aça biləcək bu təkmilləşdirmə çərçivəsində buzun dərinliklərinə yüzlərlə yeni, daha həssas sensor yerləşdirilir. Bu yeni “gözlər” alimlərə kosmosdan gələn anlaşılmaz siqnalları daha dəqiq izləməyə imkan verəcək.

Kainatın sirlərini açmaq üçün neytrino ovu

Bu rəsədxananın əsas hədəfi “ruh parçacıqları” adlandırılan hissəcikləri tutmaqdır. Elmi dildə neytrino adlanan bu hissəciklər demək olar ki, kütləsizdir və maddə ilə reaksiyaya girmədən planetlərin, ulduzların və hətta insan bədəninin içindən sərbəst şəkildə keçib gedə bilir. Məhz bu xüsusiyyətlərinə görə onları aşkar etmək son dərəcə çətindir. Lakin bu neytrinolar ulduz partlayışları və digər kosmik hadisələr haqqında misilsiz məlumatlar daşıyır.

Yenilənmiş IceCube rəsədxanası bu tutulması çətin olan hissəcikləri izləyərək fundamental fizika sahəsində yeni bir səhifə açmağı vəd edir. Tədqiqatçılar bu layihənin kainatın mənşəyi və təkamülü ilə bağlı suallara cavab tapmağa kömək edəcəyini düşünürlər.

IceCube rəsədxanası üçün yüzlərlə yeni sensor

Layihə çərçivəsində mövcud sistemə 650 yeni optik sensor əlavə edilir. Bununla da Antarktida buzunun altında təxminən bir kub kilometrlik həcmdə yerləşdirilmiş ümumi sensorların sayı 10,000-ə yaxınlaşır. Hər bir sensor dərin buz qatlarının içərisinə endirilir və bir neytrino buz molekulu ilə toqquşduqda yaranan zəif işıq parıltısını qeydə almaq üçün hazırlanmışdır.

Supernova partlayışları və yeni neytrino kəşfləri ümidi

Təkmilləşdirmənin əsas məqsədlərindən biri IceCube rəsədxanası üçün supernova partlayışlarını daha effektiv şəkildə izləmək imkanı yaratmaqdır. Belə nəhəng kosmik hadisələr zamanı külli miqdarda neytrino yaranır və onların öyrənilməsi ulduzların ölümü prosesi haqqında vacib məlumatlar verir. Daha həssas avadanlıqlar sayəsində alimlər əvvəllər mümkün olmayan yeni kəşflərə imza atacaqlarına ümid edirlər.

Qeyd edək ki, bu xəbər vacib bir mövzudur. Bizi izləməyə davam edin.İndi rəy bildirin!

24 saat

Oxucu Şərhləri

Hələlik heç bir şərh yazılmayıb. İlk şərhi siz yazın!

Şərh Yaz