Uğursuz sınaq və təkrarlanan nasazlıqlar
NASA-nın Ay raketində yanacaq problemi - Space Launch System (SLS raketi) yanacaqdoldurma sistemindəki təmiri təsdiqləmək üçün aparılan son sınaq özü də yeni problemlərlə üzləşib. Bu vəziyyət, NASA-nın mart ayına nəzərdə tutulan Artemis 2 missiyasının buraxılış pəncərəsi öncəsi təkrarlanan nasazlığı aradan qaldırmaq bacarığını şübhə altına alır.
NASA bu yaxınlarda SLS raketinə yanacaq yüklənməsi üçün istifadə olunan hissədə yeni quraşdırılmış kipləşdiricilərin yoxlanılması üçün sınaq keçirib. Lakin agentliyin yaydığı bəyanata görə, sınaq zamanı operatorlar yerüstü dəstək avadanlığında yaranan problem səbəbindən raketin əsas pilləsinin maye hidrogen çənini yalnız qismən doldura biliblər.
Problem naməlum səbəbdən raketə maye hidrogen axınını azaldıb. NASA bildirib: “Mühəndislər həftəsonu ərzində xətti təmizləyərək müvafiq mühit şəraitini təmin edəcək və axının azalmasına səbəb olduğu ehtimal edilən filtri dəyişdirməzdən əvvəl yerüstü dəstək avadanlığına baxış keçirəcəklər”.
Sızma problemli raketlər
Agentliyin əvvəlcədən elan etmədiyi bu son yoxlama sınağı, SLS raketindəki hidrogen sızmasını aradan qaldırmaq məqsədi daşıyırdı.
NASA mühəndisləri sızmanı ilk dəfə fevralın 3-də Artemis 2 missiyası üçün keçirilən yanacaqdoldurma məşqi zamanı aşkar etmişdilər. Missiyanın buraxılışına hazırlıq prosesini simulyasiya etmək məqsədilə SLS raketinə maye hidrogen və maye oksigen doldurulmuşdu. Mühəndislər mobil buraxılış platformasındakı quyruq xidmət mastı birləşmələrindən birində nasazlıq aşkar etdikdən sonra yanacaqdoldurma sınağı yarımçıq dayandırılmışdı. 11 metr hündürlüyündəki bu qurğular, SLS raketinin əsas pilləsinə kriogen yanacaq xətlərini və elektrik kabel bağlantılarını təmin edir.
Problemi həll etmək üçün texniki heyət quyruq xidmət mastlarının içərisindəki iki kipləşdiricini dəyişdirmişdi. Yeni kipləşdiricilərin yoxlanılması sınağı yalnız qismən uğurlu olsa da, kosmik agentliyin məlumatına görə, NASA komandaları “sınağın bir neçə əsas məqsədinə inam qazana bilib və əvvəlki yanacaqdoldurma məşqi zamanı sızma ilə üzləşdikləri anda əsas pillənin interfeyslərindən məlumatlar əldə edilib”.
Təkrarlanan tarix
Bu üzücü hidrogen sızmaları 2022-ci ildə Artemis 1 missiyasının buraxılışına hazırlıq prosesində də ciddi problemlər yaratmış, nəticədə əhəmiyyətli gecikmələrə və bir buraxılış cəhdinin ləğvinə səbəb olmuşdu.
O vaxt NASA-nın yerüstü qrupları maye hidrogenin raketin əsas pilləsinə doldurulma prosedurunu dəyişərək problemi həll etmişdilər. Artemis 2 üçün keçirilən yanacaqdoldurma məşqində də eyni üsul tətbiq edilsə də, bu dəfə uğurlu alınmadı.
NASA Administratoru Cared Ayzekman “X” platformasında yazıb: “Artemis I missiyasına hazırlıq zamanı müşahidə edilən problemləri və missiyalar arasındakı uzun fasiləni nəzərə alsaq, Artemis 2 kampaniyasına başlayarkən çətinliklərin olması bizi təəccübləndirməməlidir. Bu, vəziyyətə bəraət qazandırmır, amma biz bunu anlayırıq”.
1972-ci ildə “Apollon” proqramı başa çatdıqdan sonra Aya ilk pilotlu missiya olacaq Artemis 2 ilə bağlı gözləntilər çox böyükdür.
Ayzekman əlavə edib: “Bu tarixi missiyaya hazırlaşmaq üçün qarşıda hələ çox iş var. Biz tam hazır olmadan raketi buraxmayacağıq və astronavtlarımızın təhlükəsizliyi ən yüksək prioritet olaraq qalacaq”.
Qeyd edək ki, bu xəbər aktuallığını qoruyan bir mövzudur. Bizi izləməyə davam edin.Fikirlərinizi bölüşün!
Oxucu Şərhləri
Hələlik heç bir şərh yazılmayıb. İlk şərhi siz yazın!
Şərh Yaz