Asia 10.Mart.2026

Rusiya yeni dünya nizamı istəyirdi, lakin planları alt-üst oldu.

🎧 Məqaləni dinlə: Bu yazı üçün səsli versiya hələ hazırlanmayıb.
Rusiya yeni dünya nizamı istəyirdi, lakin planları alt-üst oldu.

Rusiya yeni dünya nizamı istəyirdi – amma bu şəkildə yox!

Dörd il öncə Rusiya prezidenti Vladimir Putin Ukraynaya qarşı başladığı müharibəni genişmiqyaslı işğala çevirdi. Kreml bu hərbi əməliyyatı sürətli və qətiyyətli bir kampaniya, Rusiya rəhbərinin mövcudluğunu qəbul etmədiyi bir ölkənin qısa müddətdə ələ keçirilməsi planı kimi təqdim edirdi.

Bu "zəfər" Rusiyanın beynəlxalq arenadakı mövqeyini bərpa etməli və dünyanı təkqütblü sistemdən çoxqütblü sistemə keçidini sürətləndirməli idi. Moskva, ABŞ-ın hökmran olduğu "tək qütblü" dünya nizamını zəiflətmək və Rusiyanı yeni qlobal güc mərkəzlərindən biri kimi möhkəmləndirmək məqsədi güdürdü.

Lakin dörd il keçdikdən sonra hadisələr Putinin planlaşdırdığı ssenaridən tamamilə fərqli bir məcrada cərəyan etdi. Ukraynanın müqaviməti gözləniləndən daha güclü çıxdı, Qərbin dəstəyi isə Rusiyanın bütün hesablamalarını pozdu. Nəticədə, sürətli qələbə əvəzinə, müharibə uzandı və bu gün də davam edir.

Rusiya özünü yeni dünya nizamının qurucusu kimi təsəvvür etsə də, Ukrayna müharibəsi onun beynəlxalq təcridini daha da artırdı və Qərb ittifaqını möhkəmləndirdi. NATO-nun genişlənməsi və Avropa ölkələrinin müdafiə xərclərini artırması Rusiyanın geosiyasi hədəflərinə tamamilə zidd nəticələr doğurdu.

Tətbiq edilən iqtisadi sanksiyalar Rusiyanın enerji gəlirlərinə ciddi zərbə vurdu, baxmayaraq ki, Moskva hələ də müəyyən dərəcədə müqavimət göstərməyə çalışır. Lakin ölkənin uzunmüddətli inkişaf perspektivləri ciddi şəkildə zərər gördü və onun qlobal iqtisadiyyatdakı mövqeyi zəiflədi.

Nəticə etibarilə, Rusiya yeni bir dünya nizamı arzulayırdı, lakin bu, müharibənin gətirdiyi, Rusiyanın özünü daha güclü deyil, əksinə, daha təcrid olunmuş və müharibənin ağır yükü altında əzilən bir ölkə kimi gördüyü nizam deyildi. Ukrayna müharibəsi təkcə regional deyil, həm də qlobal miqyasda gözlənilməz və dərin nəticələrə səbəb oldu.

Oxucu Şərhləri

Hələlik heç bir şərh yazılmayıb. İlk şərhi siz yazın!

Şərh Yaz